ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

Ο ΙΟΣ ΤΟΥ ΔΥΤ.ΝΕΙΛΟΥ ΚΑΙ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ

Συνέντευξη του καθηγητή παθολογίας λοιμώξεων Σωτήρη Τσιόδρα στην Πέννυ Μπουλούτζα.

Ενας απρόβλεπτος ιός, που «αγαπά» τις καιρικές εναλλαγές και χρησιμοποιεί ως όχημά του για να φτάσει στον άνθρωπο το κοινό, γένους Culex, κουνούπι, έχει εγκατασταθεί μόνιμα την τελευταία δεκαετία στη χώρα μας. «Πιστός» και στο φετινό καλοκαιρινό ραντεβού, ο ιός του Δυτικού Νείλου, ο οποίος πέρυσι κόστισε τη ζωή σε 50 συνανθρώπους μας, έχει ήδη προκαλέσει λοιμώξεις σε 5 άτομα στη Βόρεια και την Κεντρική Ελλάδα. Οι ειδικοί συνιστούν εγρήγορση και άμεση επικοινωνία με τον γιατρό με την εμφάνιση συμπτωμάτων, καθώς και τη σχολαστική τήρηση μέτρων προστασίας από τα κουνούπια.

s33_ios_neilou-thumb-large

Η «Κ» με τη βοήθεια του καθηγητή Παθολογίας Λοιμώξεων στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ Σωτήρη Τσιόδρα, απαντά σε ερωτήσεις σχετικά με τον ιό του Δυτικού Νείλου.

1 Τι είναι η λοίμωξη από τον ιό του Δυτικού Νείλου και πώς μεταδίδεται;
Πρόκειται για ένα νόσημα που προκαλείται από ιό ο οποίος αναγνωρίστηκε για πρώτη φορά στην επαρχία του Δυτικού Νείλου στην Ουγκάντα το 1937.  Μεταδίδεται στον άνθρωπο με το τσίμπημα μολυσμένου κουνουπιού και συνήθως του «κοινού» κουνουπιού (γένους Culex). Η κύρια δεξαμενή του ιού στη φύση είναι τα πτηνά, από τα οποία μολύνονται τα κουνούπια. Οι άνθρωποι και άλλα θηλαστικά –π.χ. τα ιπποειδή– θεωρούνται τελικοί και «αδιέξοδοι» ξενιστές του ιού. Σε πολύ μικρό αριθμό περιπτώσεων έχει αναφερθεί μετάδοση του ιού από μετάγγιση αίματος.

2 Ποια αναμένεται να είναι φέτος η δραστηριότητα του ιού του Δυτικού Νείλου στη χώρα μας;
Ο ιός είναι απρόβλεπτος. Πέρυσι αιφνιδίασε όλη την Ευρώπη με την πολύ μεγαλύτερη, σε σχέση με προηγούμενα έτη, περίοδο κυκλοφορίας του η οποία ξεκίνησε τέλη Μαΐου και διήρκεσε έως τα μέσα Νοεμβρίου. Στην Ελλάδα πέρυσι καταγράφηκαν 316 περιστατικά της νόσου που ήταν και τα περισσότερα από το 2010 όταν πρωτοεμφανίστηκε ο ιός στη χώρα μας. Κατά τη φετινή περίοδο τα πρώτα κρούσματα εμφανίστηκαν τρεις εβδομάδες αργότερα, γεγονός που μπορεί να σημαίνει ότι θα έχουμε μία πιο «ήπια» χρονιά. Ωστόσο, αυτό θα εξαρτηθεί σαφώς από τις κλιματολογικές συνθήκες που θα επικρατήσουν.

3 Ποιες συνθήκες ευνοούν την κυκλοφορία του ιού;
Οι εναλλαγές του καιρού, οι βροχοπτώσεις αλλά και οι υψηλές θερμοκρασίες, είναι αυτές που ευνοούν την αύξηση του πληθυσμού των κουνουπιών αλλά και ο «συγχρωτισμός» μολυσμένων πουλιών με κουνούπια.

4 Υπάρχουν περιοχές στις οποίες είναι πιο πιθανόν να μολυνθεί κάποιος από τον ιό;
Δεν μπορεί κάποιος να πει με ακρίβεια πού θα βρει τις κατάλληλες συνθήκες ο ιός για να εξαπλωθεί. Στη χώρα μας πριν από μία δεκαετία εμφανίστηκε σε αγροτικές περιοχές και κοντά σε υγρότοπους, όμως πέρυσι επλήγησαν κυρίως οι αστικές περιοχές. Γενικά είναι ένας ιός που εκπλήσσει με τις ανατροπές του.

5 Ποια είναι τα συμπτώματα της λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου;
Το 80% των ατόμων που θα μολυνθούν από τον ιό δεν θα εκδηλώσει κανένα σύμπτωμα. Υπολογίζεται ότι το 19%-20% θα εμφανίσει συμπτώματα που μοιάζουν με αυτά ενός κρυώματος, δηλαδή πυρετό, πονοκέφαλο, πόνο στους μυς και στις αρθρώσεις, ενώ μπορεί να εμφανιστούν και συμπτώματα από το γαστρεντερικό και εξανθήματα. Σε ποσοστό μικρότερο του 1% οι ασθενείς θα εμφανίσουν τη σοβαρή μορφή της νόσου. Σε αυτή την περίπτωση τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν πυρετό, πονοκέφαλο, δυσκαμψία αυχένα, λήθαργο, σύγχυση, αποπροσανατολισμό και νευρολογικά συμπτώματα όπως αστάθεια, τρέμουλο, παραλύσεις κ.ά. Οπότε χρειάζεται εγρήγορση εάν κάποιος εμφανίσει συμπτώματα έστω και απλής ίωσης να αναζητήσει ιατρική συμβουλή.

6 Πόσο σύντομα μετά το τσίμπημα κουνουπιού εμφανίζονται τα συμπτώματα και πόσο διαρκούν;
Μετά το τσίμπημα από μολυσμένο κουνούπι μεσολαβούν από δύο έως 14 ημέρες μέχρι την εμφάνιση των συμπτωμάτων. Αυτά μπορεί να διαρκέσουν στην ήπια μορφή της νόσου από τρεις έως έξι ημέρες και στη σοβαρή μορφή ακόμα και εβδομάδες. Μάλιστα, υπάρχει το ενδεχόμενο η νόσος να αφήσει μόνιμες νευρολογικές βλάβες (π.χ. παραλύσεις, διαταραχές κινητικότητας).

7 Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο να εμφανίσουν σοβαρή μορφή της νόσου;
Τα άτομα ηλικίας άνω των 50 ετών, άτομα με χρόνια νοσήματα και ανοσοκατεσταλμένοι ασθενείς.

8 Πώς μπορούμε να προστατευθούμε;
Πλήρης προστασία από τα κουνούπια είναι δύσκολο να επιτευχθεί. Αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να είμαστε σε εγρήγορση σε σχέση με τα κουνούπια και να τηρούμε όσο το δυνατόν πιο σχολαστικά τα μέτρα προστασίας. Κάποιος μπορεί να αποφύγει τα τσιμπήματα με κατάλληλα ενδύματα που καλύπτουν όσο περισσότερο γίνεται το σώμα (μακριά μανίκια και παντελόνια, ανοιχτόχρωμα και φαρδιά ρούχα), με τη χρήση των εντομοαπωθητικών στο ακάλυπτο δέρμα και πάνω από τα ρούχα και με συχνά ντους για την απομάκρυνση του ιδρώτα. Επίσης, μπορεί να μειώσει τον πληθυσμό των κουνουπιών στο σπίτι με την απομάκρυνση στάσιμων νερών, τη χρήση αντικουνουπικών πλεγμάτων σε παράθυρα, φεγγίτες και αεραγωγούς τζακιού, κουνουπιέρας κατά τη διάρκεια του ύπνου, εντομοκτόνων, κλιματιστικών (ο δροσερός αέρας μειώνει τη δραστηριότητα των κουνουπιών) και ανεμιστήρων (δυσχεραίνουν την κυκλοφορία  των κουνουπιών).

9 Πώς θεραπεύεται η λοίμωξη από τον ιό του Δυτικού Νείλου;
Θεραπεία κατά του ιού δεν υπάρχει. Αυτό που υπάρχει είναι υποστηρικτική αγωγή για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων. Αξίζει να σημειωθεί ότι η επιστημονική κοινότητα εκτιμά ότι όποιος έχει μολυνθεί από τον ιό αποκτά διά βίου ανοσία σε αυτόν.

*Πηγή: Καθημερινή της Κυριακής.